اقتصادِ بیقرار
اعتراضات معیشتیِ این روزها را باید قبل از هر چیز «پیامِ اقتصاد» دانست؛ پیامی روشن از سمت خانوارهایی که زیر فشار تورم، بیثباتی قیمتها و نااطمینانیِ فردا، دیگر تابآوریشان ته کشیده است.
اعتراضات معیشتیِ این روزها را باید قبل از هر چیز «پیامِ اقتصاد» دانست؛ پیامی روشن از سمت خانوارهایی که زیر فشار تورم، بیثباتی قیمتها و نااطمینانیِ فردا، دیگر تابآوریشان ته کشیده است.
با شروع دومین هفته پاییزی، دلار در بازار تهران رکوردی تاریخی بر جا گذاشت. رشد شدید نرخ دلار حتی کاهش اخیر اونس جهانی طلا را خنثی کرده و با افزایش تقاضای سرمایهگذاری، بهای طلا و سکه را همچنان در مسیر صعودی نگه داشته است.
در سالهای اخیر، نظام بانکی ایران با بحرانی مزمن به نام «ناترازی» مواجه بوده است؛ بحرانی که نهتنها ترازنامه بسیاری از بانکها را از حالت سلامت خارج کرده، بلکه به یکی از موتورهای اصلی رشد نقدینگی، تورم و بیثباتی اقتصادی کشور تبدیل شده است.
اصلاح قیمت بنزین، بیش از آنکه یک اقدام تکنیکی اقتصادی باشد، آزمونی است از اختیار سیاستگذار در مواجهه با تضاد میان عقلانیت مالی و ملاحظات اجتماعی-سیاسی. رویکرد کنونی ایران — خرید بنزین با ارز آزاد و فروش آن با نرخهای یارانهای — صرفاً یک خطای قاعدهای نیست؛ یک ریسک ساختاری برای بودجه، توزیع درآمد و امنیت ملی بهشمار میآید.
قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد که در سال ۲۰۱۵ به تصویب رسید، توافق هستهای میان ایران و گروه ۱+۵ (برجام) را تأیید و آن را در چارچوب حقوق بینالملل الزامآور کرد.
حادثه انفجار مهیب در بندر شهید رجایی بندرعباس در اردیبهشت ۱۴۰۴ را میتوان یکی از تلخترین و در عین حال هشداردهندهترین وقایع اقتصادی و لجستیکی سالهای اخیر دانست؛ انفجاری که نهتنها دهها کشته و صدها زخمی برجای گذاشت، بلکه قلب تپنده تجارت خارجی ایران را نیز برای مدتی از کار انداخت.
تحولات در سطح کلان امنیت ملی، بهویژه در ترکیب و رویکرد شورای عالی امنیت ملی، همواره نقشی تعیینکننده در جهتگیریهای اقتصادی کشور داشته است.
آتشبس اخیر میان ایران و رژیم صهیونیستی، بهرغم تمام تردیدها، فعلاً برقرار شده است. اگرچه این آتشبس را نمیتوان یک صلح پایدار تلقی کرد، اما بدون تردید، میتوان آن را «ایستگاهی کلیدی» برای بازاندیشی در مورد مسیر آینده کشور دانست
حادثه تأسفبار اخیر نهفقط یک فاجعه انسانی، بلکه یک تهدید مستقیم برای امیدها و مسیر احیای اقتصادی کشور بود که باید با نگاهی دقیق و کارشناسی بررسی شود.
در شرایطی که برخی همسایگان ما در خاورمیانه با غرور از قراردادهای بینالمللی، ثبات سرمایهگذاری و رشد تراز تجاری خود سخن میگویند، در ایران نشانههای دیگری از دلآشوب اقتصادی در حال ظهور است.