نماینده مجلس: حذف یارانه برخی خانوارها به جابجایی نارضایتی اجتماعی منجر میشود
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس با بیان اینکه دولت باید برای تشویق خانوادهها به فرزندآوری، بودجه مستقلی تعریف کند، گفت: اینکه برای تامین منابع یک طرح، یارانه بخشی دیگری از مردم حذف شود، عملا نوعی جابهجایی نارضایتی اجتماعی است و میتواند این تصور را ایجاد کند که حمایت از یک گروه، به قیمت فشار بیشتر بر گروهی دیگر انجام شده است.
به گزارش هممیهن آنلاین، احمد فاطمی در گفتوگو با خبرنگار شفقنا در خصوص حذف یارانه دهکهای ۸ تا ۱۰ و انتقال آن به برخی گروههای دیگر، از جمله خانوارهای دارای سه فرزند و بیشتر، بیان کرد: این کار اگرچه ممکن است با هدف باز توزیع منابع و حمایت از سیاستهای جمعیتی مطرح شده باشد، اما در عمل با ابهامها و اشکالهای جدی روبهرو است. نخستین نقد اساسی به این تصمیم، شیوه دهکبندی خانوارهاست؛ موضوعی که سالهاست محل اعتراض بسیاری از مردم بوده و هنوز هم نتوانسته اعتماد عمومی را جلب کند. واقعیت آن است که دهکبندیهای فعلی در موارد متعدد، تصویر دقیقی از وضعیت واقعی معیشت خانوار ارائه نمیدهد و همین مسئله میتواند موجب تضییع حق گروهی از شهروندان شود.
وی افزود: یکی از مشکلات مهم در دهکبندی، اتکای بیش از حد به برخی شاخصهای ظاهری و دادههای مالی مقطعی است. برای مثال، در مواردی صرف خرید یا فروش یک خانه، خودرو یا حتی جابهجایی مبلغی در حساب بانکی، به عنوان نشانهای از برخورداری مالی فرد تلقی میشود؛ در حالی که این برداشت لزوما درست نیست. افزایش شدید قیمت خانه و خودرو در سالهای اخیر باعث شده است که این داراییها دیگر همیشه معیار دقیقی برای سنجش تمکن مالی خانوار نباشند.
وی افزود: بسیاری از خانوادهها سالها پیش، زمانی که قیمتها بسیار پایینتر بود، موفق به خرید خانه یا خودرو شدهاند و اکنون داراییای در اختیار دارند که ارزش اسمی آن بسیار بالا رفته است، بدون آنکه درآمد یا قدرت خرید واقعیشان افزایش یافته باشد. از سوی دیگر، تورم و کاهش ارزش پول سبب شده ارزش این اموال بیشتر بازتاب شرایط اقتصادی باشد تا سطح رفاه. بنابراین، داشتن خانه یا خودرو لزوماً به معنای برخورداری از توان مالی بالا یا وضعیت مناسب معیشتی نیست.
عضو کمیسیون تلفیق لایحه بودجه ۱۴۰۵ تصریح کرد: بر همین اساس، پیش از هرگونه حذف یا جابهجایی در پرداخت یارانهها، ضروری است نظام دهکبندی اصلاح شود و بر پایه مجموعهای از شاخصهای دقیق، پایدار و قابل راستیآزمایی انجام گیرد؛ از سوی دیگر، اجرای طرح جوانی جمعیت و حمایت از خانوادههای پرجمعیت، اقدامی است که باید از مسیرهای درست و با منابع پایدار دنبال شود.
وی افزود: لذا اگر دولت به دنبال تشویق خانوادهها به فرزندآوری است، باید برای این سیاست، بودجه مستقل، برنامه روشن و منابع مشخص تعریف کند. اینکه برای تامین منابع یک طرح، یارانه بخشی دیگر از مردم حذف شود، عملا نوعی جابهجایی نارضایتی اجتماعی است و میتواند این تصور را ایجاد کند که حمایت از یک گروه، به قیمت فشار بیشتر بر گروهی دیگر انجام شده است.
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی با اشاره به تشدید تورم در کشور گفت: نکته مهمتر آن است که کشور همچنان با فشارهای سنگین اقتصادی و تورم مزمن روبهرو است. در چنین شرایطی، بهویژه پس از بحرانها و التهابات ناشی از جنگ و نااطمینانیهای اقتصادی، انتظار طبیعی مردم آن است که سطح حمایتهای معیشتی افزایش یابد، نه اینکه کاهش پیدا کند.
وی افزود: خانوارهایی که امروز در دهکهای ۸ یا حتی ۹ قرار میگیرند نیز لزوما برخوردار و بینیاز نیستند؛ بسیاری از این خانوادهها با هزینههای سنگین مسکن، درمان، آموزش و معیشت دستوپنجه نرم میکنند و حذف یارانه، هرچند از نظر عددی ممکن است برای سیاستگذار ناچیز به نظر برسد، اما برای این خانوارها میتواند نشانهای از کاهش پشتوانه حمایتی دولت باشد.
فاطمی نماینده مردم بابل در مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: تداوم چنین تصمیماتی بدون اصلاح سازوکارهای شناسایی و بدون اقناع افکار عمومی، شکاف اجتماعی میان دولت و مردم را عمیقتر میکند و هر اندازه مردم احساس کنند معیارهای تصمیمگیری ناعادلانه، غیرشفاف یا دور از واقعیت زندگی آنان است، سرمایه اجتماعی نیز بیشتر آسیب میبیند.