چرایی حمله به بیروت؛ تلاش اسرائیل برای تأثیرگذاری بر مسیر مذاکرات تهران و واشنگتن
کمتر از یک هفته پس از اعلام توقف حمله به بیروت با میانجیگری رئیسجمهور آمریکا، بنیامین نتانیاهو دستور حمله هوایی به ضاحیه جنوبی بیروت را صادر کرد؛ اقدامی که برخی تحلیلگران آن را در راستای جلوگیری از نزدیکی احتمالی ایران و آمریکا ارزیابی میکنند.
به گزارش هممیهن آنلاین به نقل از خبرآنلاین، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، دوشنبه هفته گذشته در پیامی در شبکه اجتماعی خود اعلام کرده بود حمله برنامهریزیشده اسرائیل به پایتخت لبنان متوقف شده است. این پیام پس از تماس تلفنی پرتنش میان ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، منتشر شد.
با این حال، نتانیاهو در همان مقطع هشدار داده بود در صورت ادامه حملات حزبالله به مناطق شمالی، حمله به ضاحیه جنوبی بیروت را اجرایی خواهد کرد. حزبالله نیز تأکید کرده بود تنها در صورتی با آتشبس موافقت میکند که خروج کامل نیروهای اسرائیلی از لبنان، توقف حملات، آزادی اسرا و بازگشت آوارگان به جنوب لبنان در آن لحاظ شود.
با وجود اعلام آتشبس از روز چهارشنبه، درگیریها میان اسرائیل و حزبالله ادامه یافت، اما اسرائیل تا یک هفته از اجرای حمله به ضاحیه خودداری کرد. سرانجام عصر یکشنبه ۱۷ خرداد، نخستوزیر اسرائیل دستور اجرای حمله هوایی به جنوب بیروت را صادر کرد.
هرچند مقامهای اسرائیلی این حمله را واکنشی به حملات موشکی حزبالله به مناطق شمالی عنوان کردهاند، برخی تحلیلگران معتقدند این اقدام میتواند با هدف تأثیرگذاری بر روند تحولات منطقهای و جلوگیری از شکلگیری هرگونه تفاهم احتمالی میان تهران و واشنگتن صورت گرفته باشد.
ایران پیشتر اعلام کرده بود هرگونه توافق برای پایان درگیریها باید شامل توقف تنشها در لبنان نیز باشد. در این چارچوب، برخی ناظران معتقدند تحولات میدانی در لبنان میتواند بر مسیر مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا سایه بیفکند.
در همین زمینه، برخی تحلیلگران اسرائیلی و غربی بر این باورند که هرگونه توافق میان ایران و آمریکا که به توقف جنگ بدون تغییرات اساسی در موازنه موجود منجر شود، میتواند برای دولت نتانیاهو چالشبرانگیز باشد.
در روزهای اخیر اظهارات برخی مقامهای پیشین امنیتی اسرائیل نیز مورد توجه قرار گرفته است. از جمله یکی از مسئولان سابق موساد در گفتوگویی رسانهای مدعی شده بود برنامههایی چندمرحلهای علیه ایران طراحی شده که بخشی از آن اجرا شده اما با تصمیم آمریکا برای پایان دادن به جنگ متوقف مانده است.
همچنین برخی تحلیلگران منطقهای بر این باورند که همزمانی برخی تحرکات دیپلماتیک، از جمله سفر مقامهای پاکستانی به تهران، ممکن است نگرانیهایی در تلآویو نسبت به نزدیک شدن مواضع تهران و واشنگتن ایجاد کرده باشد.
در داخل اسرائیل نیز شرایط سیاسی برای نخستوزیر این کشور حساس توصیف میشود. با نزدیک شدن به زمان انتخابات و انتشار نظرسنجیهایی که از کاهش محبوبیت او حکایت دارد، برخی ناظران معتقدند تحولات میدانی میتواند بر معادلات سیاسی داخلی نیز تأثیرگذار باشد.