دیپلمات ایرانی: موضوع لبنان و اسرائیل انقدر پیچیده است که با یک یادداشت تفاهم، تمام نمیشود
یک دیپلمات پیشین درباره ارزیابی اش از یادداشت تفاهم ایران و آمریکا گفت: موضوع لبنان و اسرائیل یک مسئله پیچیده است که صرفاً با یک یادداشت تفاهم، تمام نمی شود. یادداشت تفاهم یک قدم است؛ اما باید مرتب پیگیری شود. عوامل دیگری هم در این موضوع دخیل هستند. اسرائیل یک رژیم جنایتکار است که سعی میکند این یادداشتها را مرتب نقض کند و از بین ببرد. چه کسی انتظار دارد یک جمله بنویسیم و مسئله اسرائیل دیگر تمام شود؟
به گزارش هممیهن آنلاین، محسن بهاروند سفیر پیشین ایران در انگلیس در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، درباره ارزیابی اش از یادداشت تفاهم بین ایران و آمریکا و به ویژه بند اول این تفاهم نامه و نقض خاتمه جنگ توسط اسرائیل در لبنان گفت: موضوع لبنان و اسرائیل یک مسئله پیچیده است که صرفاً با یک یادداشت تفاهم، تمام نمیشود. یادداشت تفاهم یک قدم است؛ اما باید مرتب پیگیری شود. عوامل دیگری هم در این موضوع دخیل هستند. اسرائیل یک رژیم جنایتکار است که سعی میکند این یادداشتها را مرتب نقض کند و از بین ببرد. چه کسی انتظار دارد یک جمله بنویسیم و مسئله اسرائیل دیگر تمام شود؟
وی ادامه داد: این یک مبارزه است، یک کشاکش است. ایران هم باید مرتب پیگیری کند، آمریکا هم باید سعی کند جلوی آن را بگیرد؛ ولی معمولاً این مسائل پیچیده بینالمللی به این سرعت حل نمیشوند. اگر قرار بود حل شوند که الان هیچ اختلافی در نظام بینالمللی وجود نداشت، این یک قضیه پیچیده است و اسرائیل یک مشکل بزرگ در این منطقه است. یادداشت تفاهم هم بخشی از این تلاشی است که انجام میشود. هزار مسئله دیگر در این میان وجود دارد که باید حل شود. البته این به این معنی نیست که یادداشت تفاهم بیارزش است.
این دیپلمات پیشین گفت: معمولاً ما یک اقدامات دیپلماتیک انجام میدهیم، سعی میکنیم مقداری جلو برود؛ بعضی قسمتهای آن جلو نمیرود، برای بخشی از آن تلاش میکنیم. این یک مبارزه دائم است تا زمانی که به نتیجه برسد. چرا فکر میکنیم که اگر یک یادداشت تفاهم نوشتیم، باید دیگر همهچیز تمام شود؟ این چه انتظاری است که ما داریم؟ یا بعضیها ممکن است داشته باشند.
بهاروند ادامه داد: مسئله اسرائیل یک مسئلهای است که تقریباً به یک قرن تبدیل شده، یک مسئله بسیار پیچیده است که نه تنها این یادداشت تفاهم، بلکه همه جامعه بینالمللی باید سعی کنند این رژیم را کنترل کنند، به آن فشار بیاورند. ایران سهم خودش را انجام میدهد. بقیه هم وظیفهای دارند که باید انجام بدهند و از تجاوز و کشتار غیرنظامیان، مردم فلسطین و لبنان جلوگیری کنند. با یک بند از یادداشت تفاهم، قضیه اسرائیل حل نمیشود، اما این یک تلاش دیپلماتیک است.
وی تاکید کرد: معمولاً بعضیها فکر میکنند که اگر ما دو خط چیزی نوشتیم، باید از همین الان همهچیز تمام شود و همه مسائل خاتمه پیدا کند؛ در حالی که اینگونه نیست. این یک مبارزه جمعی است. جامعه بینالمللی باید جلوی اسرائیل را بگیرد. ایران هم سهم خودش را انجام میدهد و تلاش خود را میکند.
این دیپلمات پیشین درباره تعهد ترامپ به اجرای سایر بندهای تفاهمنامه گفت: درخصوص سایر بندها هم همینگونه است. معمولاً در مسائل دیپلماتیک، باید مرتب پیگیری کنید. در هر قراردادی، همه بندها مو به مو اجرا نمیشوند؛ ممکن است بخشی بیشتر اجرا شود یا بخشی کمتر. اینطور نیست که یک تفاهمنامه باشد و بگوییم با قطعیت دیگر همهچیز تمام شده است. دیپلماسی یک نهاد زنده است که مرتب در حال بالا و پایین شدن است. این به این معنا نیست که ما باید از دیپلماسی ناامید شویم یا فکر کنیم همهچیز در دیپلماسی تمام شده است. مسائل مثل یک موجود زندهاند که مرتب در حال انجام شدن و در حال تغییر و تطبیق دادن خود با محیط هستند. بنابراین باید اینها را مرتب پیگیری کرد و تلاش کرد که پیش بروند که خوشبختانه دیپلماسی ما هم در حال انجام همین کار است.
بهاروند درباره اظهارات فرانسه مبنی بر اینکه هر تصمیمی درباره رفع تحریمهای سازمان ملل باید با نظر و مشارکت قدرتهای اروپایی در شورای امنیت همراه باشد، گفت: نه فرانسه و نه اروپا در موقعیتی نیستند که اکنون سهمخواهی کنند. اصلاً در چنین جایگاهی نیستند. اینها فقط به لحاظ قانونی یک موقعیت در شورای امنیت سازمان ملل دارند و گاهی اوقات سعی میکنند از این موقعیت سوءاستفاده کنند و نوعی سهمخواهی داشته باشند. آن زمانی که اینها میتوانستند چنین فشارهایی به ایران بیاورند گذشته است و از آن مرحله عبور شده است. فرانسه در موقعیتی نیست که بخواهد چنین کاری انجام بدهد. ایران هم ابزارهایی دارد که اگر اینها زمانی بخواهند از اختیاراتی که در سازمان ملل دارند، سوءاستفاده کنند، به آنها پاسخ خواهد داد. قطعاً ایران در چنین موقعیتی قرار ندارد که اجازه چنین رفتاری را بدهد.
وی همچنین در بخش دیگری از صحبتهای خود درباره اینکه با توجه به اینکه تاکنون دوبار در میانه مذاکرات به ما حمله شده است پیشبینی شما درباره این دور از مذاکرات چیست، آیا ممکن است دوباره در میانه مذاکرات، حتی علیرغم پیشرفتهایی که ممکن است حاصل شده باشد، حملهای به ما صورت بگیرد، گفت: ما هیچوقت نمیتوانیم بگوییم که اکنون دیگر امنیت کامل برقرار شده و هیچ اتفاقی نخواهد افتاد. همانطور که هیچوقت هم نمیتوانیم بگوییم که از دیپلماسی بینیاز هستیم. این دو در کنار هم هستند. همانطور که دیپلماسی در حال انجام کار خود است، نیروهای نظامی هم آمادگی خود را دارند. همین امروز هم میدانیم که مثلاً آزمایش ابزارهای پدافند هوایی ما در حال انجام است و در اخبار هم آمده است. بنابراین نباید به این مسائل به صورت مطلق نگاه کرد.
سفیر پیشین ایران در انگلیس گفت: همانطور که دیپلماسی کار خود را انجام میدهد، نیروهای نظامی هم آمادگی خود را دارند تا اتفاقی برای کشور نیفتد. هیچکدام از اینها را نمیشود نفی کرد؛ هر کدام کار خودشان را انجام میدهند. ما در ایران معمولاً سعی میکنیم یکی را به ضرر دیگری مطرح کنیم، در حالی که اینطور نیست. اینها همه با هم هستند و یک مجموعه را تشکیل میدهند. زمانی دیپلمات کار خود را انجام میدهد و در همان زمان نیروی نظامی نیز آمادگی خود را دارد. بنابراین مطلقاندیشی در این کارها کاملاً اشتباه است و نباید به شکل مطلق به این مسائل نگاه کرد. هر احتمالی همیشه و همواره وجود دارد. نظام بینالملل، نظامی است که قانونمند است. به آن نحوی که ما فکر میکنیم نیست. ممکن است یک کشوری سیاستش عوض شود و کار دیگری انجام بدهد. ما باید، ضمن اینکه دیپلماتها کارشان را انجام میدهند، در عین حال برای هر اتفاقی همیشه آمادگی داشته باشیم.
بهاروند درباره روابط ایران با کشورهای همسایه خلیج فارس گفت: درست است که با آمریکا مذاکراتی انجام میدهیم، اما کشورهای همسایه اصلیترین طرفهای ما در دیپلماسی هستند، چون در هر حال همسایه ما هستند و نباید این موضوع باعث شود که دیپلماسی ما در سایر جاها و با کشورهای دوست تضعیف شود. بنابراین باید حتماً با کشورهای منطقه مانند پاکستان، مصر، عربستان، چین و روسیه ارتباطمان را تقویت کنیم، خوشبختانه دیپلماسی ما مراقب این موضوع هست و باید دیپلماسی خود را تقویت کنیم. از یک طرف مشکلی داریم که سعی میکنیم با آمریکا آن را حل کنیم و این کار کاملاً درست است، یک استراتژی بسیار درست است و یک کار ضروری است که باید انجام شود.
وی گفت: روابط ما با این کشورها را نمیتوانیم به قبل از جنگ برگردانیم، اما میتوانیم به وضعیتی بهتر از قبل از جنگ برسیم. چون ایران در موقعیت بهتری نسبت به قبل از جنگ قرار دارد و البته با بسیاری از کشورهای خلیج فارس هم روابط خوبی داریم؛ مانند قطر و عربستان. اما بقیه کشورها هم اگر اشکالی پیش آمده باشد، اکنون باید بدانند که زمان آن رسیده است که روابط خود را با ایران تقویت کنند. ایران میتواند به روابطی بهتر از آنچه قبل از جنگ وجود داشت، بازگردد. اکنون دیپلماسی و موقعیت ایران به مراتب بهتر از قبل از جنگ است.
این دیپلمات پیشین تاکید کرد: برای کشورهای خلیج فارس اکنون این دیگر انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت است که باید روابط خود را با ایران تقویت کنند و در این راستا تلاش بیشتری داشته باشند. به هر حال آن کشورها هم به این نتیجه خواهند رسید که تقویت روابطشان با ایران به نفع آنها خواهد بود. ایران کشوری است که در روابط خود صداقت دارد و اخلاق را در دیپلماسی رعایت میکند و این یک مزیت بزرگ است که به ایران و فرهنگ ایرانی مربوط میشود.
وی درباره سفر عراقچی و قالیباف به عمان تصریح کرد: عمان تلاش خیلی زیادی برای انجام این مذاکرات کرده است. اما ظاهراً در این دور از مذاکرات، آن فضایی که باید به عمانیها داده میشد، از طرف آمریکایی صورت نگرفته و نخواستند این فضا را به عمان بدهد. به هر حال طرف ایرانی به نظر من یک مفهوم جدید در دیپلماسی ایجاد کرده و آن مفهوم «مرام و خوشعهدی در دیپلماسی» است.
این دیپلمات پیشین گفت: معمولاً در دیپلماسی، کشورها وقتی کارشان حل میشود بعضی از طرفها را رها میکنند و ممکن است دیگر برایشان مهم نباشد، اما ایران نشان داد با کسانی که با آن کار کردهاند، همچنان وفاداری و احترام خود را نسبت به آنها حفظ میکند و ادامه میدهد. یعنی کسانی که در مواقع سخت به ایران کمک کردهاند، ایران هیچوقت آنها را رها نمیکند. این یک رویه جدید است، چون معمولاً در دیپلماسی بحث اخلاق کمتر مطرح است، اما ایران این کار را انجام میدهد و به نظر من چون برگرفته از فرهنگ ایرانی است، کار بسیار درستی است که دیپلماسی ایران انجام میدهد.
بهاروند همچنین درباره سفر یک روزه پزشکیان به پاکستان گفت: پاکستان هم بالاخره کشوری است که هم در مذاکرات به ما کمک میکند و هم از نظر فرهنگی از قدیمالایام با ما قرابت دارد. علاوه بر این، بخشی از نقلوانتقال کالا هم از طریق پاکستان انجام میشود. بنابراین حتماً باید روابط با پاکستان تقویت شود. ما همیشه با پاکستان روابط خوبی داشتهایم و باید این روابط را بیشتر تقویت کنیم. در هر حال، این کار درستی است. اگر من جای مسئولان ایران باشم، یک اجلاس چندجانبه میان مصر، عربستان، پاکستان، عراق و کشورهای مهم منطقه را در ایران و در سطح سران برگزار میکنم و سعی میکنم روابط را هرچه بیشتر با این کشورها تقویت کنم.